آیا تاکنون از تامین مالی FFF چیزی شنیده اید؟ FFF حرف های اول سه کلمه family، friends و fools به معنی خانواده، دوستان و احمق ها است. بسیاری از کارآفرینان، سرمایه اولیه کسب و کار خود را از افرادی دریافت می کنند که با آنها روابط نزدیکی دارند، و به همین وسیله رابطه خود را به نابودی می کشانند. جاش استیمل (Josh Steimle) در طول دوران ۱۵ ساله فعالیت خود، از هر سه گروه ذکر شده پول قرض کرده که این او را به یک منبع ممتاز برای اطلاع از ملاحظات لازم در هنگام قرض از FFF تبدیل می کند.

اگرچه برخی از این گونه از موارد تامین مالی پایان خوشی دارند، اما بسیاری از آنها با درد و رنج به پایان می رسند که پیامدهای آنها از شوربختی تا فاجعه در نوسان است. پیش از اینکه پول FFF را به عنوان یک روش آسان برای آغاز کسب و کار خود در نظر بگیرید، به موارد زیر توجه کنید:

 

پول مردم را تغییر می دهد

هیچ کس در هنگام ازدواج نمی گوید “چطور می توانم از پول برای تخریب این رابطه استفاده کنم؟” اما ظاهرا در عمل بسیاری از زوج ها همین کار را انجام می دهند. بر اساس یک تحقیق، اختلاف نظرهای مالی، اولین عامل طلاق در ایالات متحده هستند. ممکن است فردی که ملاقات کرده و پیش از ازدواج دیوانه وار عاشقش بوده اید، هنگامی که مسائل مالی وارد صحنه می شوند تبدیل به موجود دیگری شود.

پول در روابط کاری نیز انسان ها را تغییر می دهد. هر چقدر هم شما یا قرض دهنده انسان های بزرگ منشی باشید، هنگامی که سرمایه کافی نباشد، بیش از حد زیاد باشد یا در هر وضعیتی بین این دو حالت، تضادهایی پیش خواهد آمد.

 

قرض گیرنده برده قرض دهنده است

بسیاری اعتقاد دارند که از لحظه ای که از کسی پولی قرض می گیرید تا زمانی که آخرین ریال را به او بازگردانید برده او هستید.

ممکن است قرض دهنده ادعا کند که برایش مهم نیست و تنها می خواهد در موفقیت شما سهیم باشد. اما فقط تا زمانی که به یک سفر خارجی بروید، یا خانه ای بخرید یا حتی غذای گرانتری از آنها در رستوران سفارش بدهید صبر کنید. اینجاست که قرض دهنده با خودش فکر می کند “صبر کن، من به این طرف پول قرض دادم، حالا به جای اینکه پول من رو بده، داره خرج این چیزها می کنه؟”

 

ممکن است کار شما با شکست مواجه شود

بیشتر کسب و کارهای کوچک شکست می خورند. تصور می کنید کسب و کار شما یک استثنا است؟ همین تصور را تقریبا نیمی از مجموع صاحبان کسب و کارهای ایالات متحده که در همان پنج سال اول شرکت هایشان تعطیل شد نیز داشتند.

اگر ایده خارق العاده شما به نتیجه نرسد برنامه شما چیست؟ آیا می توانید به راحتی به سرمایه گذاران خود بگویید که بخاطر از دست رفتن پولشان متاسف هستید یا اینکه احساس می کنید باید سرمایه ها را تبدیل به وام کنید و پول آنها را برگردانید؟ در مورد دوم، برنامه شما برای بازپرداخت این وام ها چه خواهد بود؟

با توجه به ریسک های موجود، یک کارآفرین برای کاهش احتمال تخریب یک رابطه شخصی به خاطر قرض های خانوادگی چه کاری می تواند انجام دهد؟

یکی از موثرترین دلایلی که در ابتدا استیمل را در مسیر کارآفرینی قرار داد، قرض ۱۰۰۰ دلاری از پدرش برای راه اندازی یک کسب و کار خرده فروشی اسکیت در زمانی بود که به دبیرستان می رفت. آن تجربه در کنار مواردی دیگر، احساسات متناقضی را در او به وجود آورد.

 

نکاتی برای اجتناب از بروز مشکل

موارد زیر، توصیه های استیمل برای همه افرادی است که قرض گرفتن از اعضای خانواده یا دوستان را به عنوان یکی از گرینه های خود در نظر دارند:

  1. روند کار باید شبیه بانک باشد، نه یک مساله خانوادگی. بازپرداخت باید الزامی باشد. شرایط پرداخت می تواند انعطاف پذیر باشد، اما وام گیرنده نباید بتواند از زیر مسئولیت بازپرداخت فرار کند. این به خاطر خود قرض گیرنده است و نه قرض دهنده، چرا که نباید این تصور به وجود بیاید که قرض گرفتن و بازنگرداندن پول ایرادی ندارد. در واقع، چنین درسی مناسب هیچ فردی در هیچ گروه سنی نیست.

 

  1. یک برنامه بازپرداخت مشخص کنید. اگر کسب و کار جدید به اندازه ای درآمد ندارد که بتوان با آن مبلغ قرض را پرداخت کرد، در اینصورت باز هم تحت هر شرایطی، قرض گیرنده باید پول را از راه دیگری کسب کند و هر ماه بازپرداخت مقرر را انجام دهد. برای هر مورد پرداخت دیرتر از موعد و عدم پرداخت در یک ماه باید جریمه مشخص شود و تا زمانی که قرض گیرنده از روال برنامه بازپرداخت عقب باشد، این جریمه باید ادامه پیدا کند.

 

  1. پرداخت سود. دنیا با دریافت سود روی وام ها می چرخد. اگر قرض گیرنده مایل است سود کمتری بپردازد، در اینصورت باید بازپرداخت را در بازه زمانی کوتاهتری انجام دهد.

 

به زیر بار قرض رفتن برای راه اندازی یک کسب و کار تقریبا تحت هر شرایطی ایده آل نیست. قرض گرفتن از خانواده و دوستان هم موجب تحمیل ریسک بروز مسائل و مشکلات شخصی می شود. با این حال، اگر تنها راه تامین مالی یا راه اندازی یک کسب و کار همین باشد، دنبال کردن موارد زیر می تواند این ریسک را به شکل قابل توجهی کاهش دهد.

 

روش صحیح درخواست از والدین برای تامین مالی کسب و کار

الکس گنادینیک (Alex Genadinik) برای راه اندازی یک استارتاپ به نام پرابلمیو (Problemio) که برای کسب و کارهای کوچک، اپ موبایل می سازد، ۲۰۰۰۰ دلار از مادرش قرض گرفت. کارلو سیسکو از سال ۲۰۱۲، ۱۵۰۰۰۰ دلار به صورت سرمایه گذاری قابل تبدیل به سهام از خویشاوندان خود دریافت کرده است تا باشگاه غذاخوری، مسافرتی و تخفیف های سرگرمی خود با نام سلکت (Select) را گسترش دهد؛ و اندرو انگوس ۵۰۰۰۰۰ دلار از مادرش قرض گرفت (نیمی از دارایی خالص او) تا مانع از تاخیر در رشد تصاعدی شرکت انیمیشن سازی خود به نام سویچ ویدیو شود (که در سال ۲۰۱۵ توسط ویدیارد خریداری شد).

هیچ یک از این تراکنش ها بدون پیامد یا افسوس نبودند. سیسکو می گوید: “این پولی است که احتمالا از همه آسانتر به دست می آید، اما احتمالا مهم ترین پولی است که به دست می آورید، زیرا نمی خواهید آنها را ناامید کنید.”

اگر می خواهید در طول شام شب سال نو از پدر و مادر خود برای نقدینگی استارتاپ خود پول بخواهید، ابتدا به توصیه های این کارآفرینان به دقت گوش کنید:

  1. ابتدا پول خودتان را سرمایه گذاری کنید. سیسکو که قبلا برای گروپان (Groupon) کار می کرد، برای راه اندازی فودفَن (یک سایت نقد و بررسی رستوران ها که قبل از سلکت پا به عرصه وجود گذاشت) ۴۰۰۰۰ دلار از پس انداز خود را صرف کرد. یک سرمایه گذاری ۱۰۰۰۰۰ دلاری قابل تبدیل به سهام به او کمک کرد تا با رستوران ها ارتباط برقرار کند و یک نسخه اولیه را از پلتفورم خودش ایجاد کند. هنگامی که از خانواده اش درخواست کمک کرد، فودفن ۸۵۰۰۰۰ رستوران و ۵۰۰۰۰ منو را در سایت خود فهرست کرده بود. سیسکو می گوید: “ما یک نام برند خارق العاده و حجم انبوهی از اطلاعات را در اختیار داشتیم.”

 

  1. از غریبه ها کمک مالی بگیرید. یک تایید شخص ثالث از سمت تامین کنندگان مالی بیرونی می تواند باعث شود برای والدین خود متقاعد کننده تر به نظر برسید. آنگوس که کسب و کار خود را در سال ۲۰۱۶ در کالینگ وود انتاریو (Collingwood, Ontario) راه اندازی کرد می گوید که یک وام ۲۵۰۰۰۰ دلاری از مرکز توسعه بازرگانی و اقتصادی کانادا به او کمک کرد تا برنامه هایش را به مادرش بقبولاند. مادر آنگوس برای کاهش میزان بازپرداخت خود یک وام مسکن اعتباری گرفت و اکنون در شرکت، یک سرمایه قابل تبدیل به سهام دارد که با نرخ سود ۶ درصد در طول پنج سال قابل بازپرداخت است.

سیسکو هم درخواست کمک مالی از سرمایه گذاران بیرونی را توصیه می کند. او تنها زمانی به سراغ خویشاوندان خود رفت که چندین سرمایه گذار فرشته (angel investor) به او مبالغی بین ۲۵۰۰۰ تا ۱۰۰۰۰۰ دلار در ازای ۶ تا ۱۰ درصد از سهام به او پیشنهاد داده بودند که به نظر او سهم زیادی بود. سیسکو از طریق قرض های قابل تبدیل به سهام از خانواده اش توانست مذاکره زودهنگام قیمت برای شرکتش را به تاخیر بیندازد. هنگامی که او سرانجام از سرمایه گذاران بیرونی ۱۵۰۰۰۰ دلار به دست آورد، مبلغ سرمایه خانواده اش در شرکت به سهام مستقیم تبدیل شد.

 

  1. همه چیز را مکتوب کنید. گنادینیک اعتراف می کند که به خاطر توافق “خیلی خیلی غیررسمی” خود با مادرش پشیمان است. در این توافق هیچ برنامه زمانی، نرخ سود، قرارداد مشخص و کلا هیچ چیز وجود نداشت. تقریبا شش ماه بعد، مادر او می خواست ۲۰۰۰۰ دلارش را پس بگیرد. علیرغم اینکه پرابلمیو در آن زمان درآمد خوبی داشت، اما گنادینیک نقدینگی در دست نداشت. او به جای اینکه مادرش را ناراحت کند، برای بازپرداخت مبلغ، یک خرده وام کوتاه مدت گرفت و ۱۵۰۰۰ دلار از سهامش را فروخت. این کار یک نرخ بهره و هزینه های ناخواسته ای را به او تحمیل کرد. درسی که می توان گرفت این است: برای اینکه انتظارات کاملا واضح و روشن باشند، یک قرارداد با خانواده خود امضا کنید.

 

  1. زیاد پای خود را از گلیم فراتر نگذارید. اگر سویچ ویدیو شکست می خورد، مادر آنگوس خانه اش را از دست می داد. خوشبختانه، کسب و کار او با بیش از ۲ میلیون دلار درآمد سالانه و مشتریانی مانند فیسبوک، IBM، HP، مایکروسافت و امریکن اکسپرس رونق گرفت، و این کم کم منجر به جابجایی به منطقه خلیج سانفرانسیسکو و سرانجام خرید سویچ ویدیو توسط ویدیارد شد.

 

به نظر می رسد همانند هر چیز دیگری، برای استفاده از سرمایه خانوادگی نیز مزایا و معایبی وجود دارد.

 

نقاط مثبت:

  • احتمال پذیرش بسیار بالای درخواست قرض
  • شرایط تامین مالی و سهام بهتر
  • دسترسی سریع تر به نقدینگی

نقاط منفی:

  • مداخله خویشاوندان در کسب و کار
  • تمسخر از جانب شاغلان در حوزه فعالیت کسب و کار
  • احساس گناه مادام العمر در صورت شکست استارتاپ

سیسکو نسبت به گرفتن قرض از والدین، بیشتر از مقداری که استطاعت از دست دادن آن را داشته باشند هشدار می دهد. او می گوید: “شما باید به اندازه ای سرمایه داشته باشید که شانس موفقیت داشته باشید، اما نباید این مبلغ آنقدر زیاد باشد که در صورت شکست شما، فرد دیگری به دردسر بیفتد.” به خاطر داشته باشید که اینها افرادی هستند که یک عمر در کنار شما خواهند بود.